Bezsenność, drażliwość, wycofanie z kontaktów, nagła zmiana zachowania. Czasami to nie przemęczenie ani chwilowy gorszy nastrój, lecz sygnały, że potrzebna jest pomoc. W Tuchowie i Wierzchosławicach takie wsparcie można uzyskać bez skierowania, bezpłatnie i bez wcześniejszego umawiania pierwszego kontaktu. O tym rozmawiano podczas seminarium „Razem w Zdrowiu. Jak odzyskać równowagę w trudnych momentach życia”, zorganizowanego w Starostwie Powiatowym w Tarnowie.
Z bólem serca idziemy do lekarza. Z cierpieniem psychicznym często zostajemy sami, bo wstydzimy się poprosić o pomoc. Tymczasem pierwszym krokiem może być zwykła rozmowa telefoniczna. Nagła zmiana zachowania, wycofanie z kontaktów, rozdrażnienie, zaburzenia odżywiania czy utrzymujący się smutek mogą sygnalizować problemy ze zdrowiem psychicznym. – Niepokój powinna budzić każda wyraźna, powtarzająca się zmiana w zachowaniu bliskiej osoby. Szczególnej uwagi wymagają dzieci, młodzież i młodzi dorośli – podkreśla psychiatra Teresa Homa-Tarnowska, kierująca Centrum Zdrowia Psychicznego w Wierzchosławicach.
Gdzie zgłosić się po pomoc?
W Tuchowie i Wierzchosławicach działają punkty zgłoszeniowo-koordynacyjne Centrów Zdrowia Psychicznego. Można skontaktować się z nimi telefonicznie lub przyjść osobiście. Pierwszy kontakt nie wymaga skierowania ani wcześniejszego zapisywania się, a pomoc jest bezpłatna. Na miejscu dyżurują psycholog i wykwalifikowana pielęgniarka. Pomagają ocenić sytuację i wskazują dalszą drogę postępowania. Może to być konsultacja psychiatryczna, wsparcie psychologiczne, psychoterapia, a w poważniejszych przypadkach pilna interwencja medyczna. System zakłada również współpracę z instytucjami pomocy społecznej. Co istotne, o poradę mogą zwrócić się także członkowie rodziny, którzy nie wiedzą, jak pomóc bliskiej osobie. Nie trzeba samodzielnie rozpoznawać choroby ani decydować, jaki rodzaj leczenia będzie potrzebny.
Jak rozmawiać z osobą w kryzysie?
– Słowo leczy i słowo tworzy rzeczywistość – przekonuje Teresa Homa-Tarnowska. Radzi przede wszystkim słuchać i podążać za potrzebami rozmówcy. Czasami potrzebuje on opowiedzieć o trudnych doświadczeniach, innym razem zwyczajnie pobyć z kimś bliskim. Nie należy bagatelizować jego emocji ani wymuszać zwierzeń. Znaczenie mają również sen, aktywność fizyczna, odpoczynek i podtrzymywanie dobrych relacji. Nie zastąpią one jednak specjalistycznego leczenia, kiedy jest ono konieczne.
Współpraca zamiast samotnej walki
Seminarium otworzył starosta tarnowski Jacek Hudyma, zwracając uwagę na rosnące znaczenie problemów zdrowia psychicznego. W spotkaniu uczestniczyli specjaliści psychiatrii, psychologii i onkologii oraz przedstawiciele placówek medycznych i pomocy społecznej. Organizatorami wydarzenia były Wydział Zdrowia i Polityki Społecznej Starostwa Powiatowego w Tarnowie oraz Centrum Zdrowia Tuchów. Partnerem był Szpital Wojewódzki im. św. Łukasza w Tarnowie. Najważniejszy wniosek dla mieszkańców jest prosty: nie trzeba czekać, aż trudności przerodzą się w poważny kryzys. Pierwszym krokiem może być rozmowa ze specjalistą w jednym z lokalnych punktów.
